CHIẾT KHẤU THƯƠNG MẠI VÀ CHIẾT KHẤU THANH TOÁN?

Chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán là hai thuật ngữ thường xuyên thấy trong hoạt động kinh doanh. Vậy chiết khấu thương mại và chiết thanh toán là gì, có những điểm gì khác nhau. Cách hạch toán như thế nào? Hãy cùng FTS tìm hiểu trong bài viết dưới đây nhé !

1.Chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán là gì?

a. Khái niệm:

Theo chuẩn mực kế toán số 14 có định nghĩa về chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán như sau:

Chiết khấu thương mại là khoản doanh nghiệp bán giảm giá niêm yết cho khách mua hàng với khối lượng lớn. 

Chiết khấu thanh toán là khoản tiền người bán giảm trừ cho người mua do người mua thanh toán tiền mua hàng trước thời hạn theo hợp đồng. 

Vậy, về cơ bản, chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán như sau:

• Nếu bên mua hàng với số lượng lớn và được giảm giá theo thỏa thuận hoặc điều khoản hợp đồng thì gọi là khoản chiết khấu thương mại. 
• Nếu bên mua hàng và thanh toán trước thời hạn và được giảm giá theo thỏa thuận hoặc điều khoản hợp đồng thì là khoản chiết khấu thanh toán. 

b. Thời điểm phát sinh của chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán:

• Chiết khấu thương mại phát sinh vào thời điểm tạo lập đơn hàng. 
• Chiết khấu thanh toán phát sinh vào thời phát sinh vào thời điểm bên mua tiến hàng thanh toán. 

2. Quy định về cách xuất hóa đơn có chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán:

Theo khoản 2.5 Phụ lục 4 kèm theo Thông tư số 39/2014/TT-BTC quy định về hóa đơn “Hàng hóa, dịch vụ áp dụng hình thức chiết khấu thương mại dành cho khách hàng thì trên hóa đơn GTGT ghi giá bán đã chiết khấu thương mại dành cho khách hàng, thuế GTGT, tổng giá thanh toán đã có thuế GTGT. 

Nếu việc chiết khấu thương mại căn cứ vào số lượng, doanh số hàng hóa, dịch vụ thì số tiền chiết khấu của hàng hóa đã bán được tính điều chỉnh trên hóa đơn bán hàng hóa, dịch vụ của lần mua cuối cùng hoặc kỳ tiếp sau. Trường hợp số tiền chiết khấu được lập khi kết thúc kỳ chiết khấu bán hàng thì được lập hóa đơn điều chỉnh, bên bán và bên mua kê khai điều chỉnh doanh số mua, bán, thuế đầu ra, đầu vào”

• Theo quy định trên thì đối với bên bán, giá bán là giá sau chiết khấu thương mại, từ đó làm giảm thuế GTGT đầu ra, đồng thời giảm thuế TNDN phải nộp. Đối với người mua, chiết khấu thương mại sẽ được giảm trừ trực tiếp trên hóa đơn, giảm trực tiếp giá trị hàng hóa dịch vụ và thuế GTGT đầu vào của bên mua. 
• Còn đối với chiết khấu thanh toán, khoản này được ghi nhận như khoản chi phí tài chính đối với bên bán và là doanh thu hoạt động tài chính bên mua. 

3. Hướng dẫn cách hạch toán chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán:

a. Chiết khấu thương mại:

3.1. Trường hợp giá bán trên hóa đơn GTGT là giá bán đã bao gồm chiết khấu thương mại dành cho khách hàng, thuế GTGT ,tổng giá thanh toán đã có thuế GTGT. 

• Bên bán hạch toán:

Nợ TK 111, 112

Nợ TK 131

Có TK 3331

• Bên mua hạch toán:

Nợ TK 156:

Nợ TK 1331

Có TK 111, 112, 331

Đối với các trường hợp này, việc doanh nghiệp cung cấp chiết khấu thương mại cho người mua được hai bên bàn luận và thống nhất trước khi lập hóa đơn trên giá trị ghi trên hóa đơn là giá đã bao gồm chiết khấu thương mại nên kế toán viên sẽ không hạch toán. 

3.2. Trường hợp Khách hàng mua hàng nhiều lần được hưởng chiết khấu thương mại:

Ở trường hợp này sẽ xuất hiện 2 tình huống do có sự chênh lệch giữa số tiền chiết khấu và số tiền trên hóa đơn cuối cùng. 

Nếu số tiền chiết khấu nhỏ hơn số tiền trên hóa đơn cuối cùng mà người mua nhận được số tiền chiết khấu sẽ được bù trừ tiếp trên hóa đơn cuối cùng đó. 

• Bên hạch toán:

Nợ TK 131, 111, 112

Có TK 511

Có TK 3331

• Bên mua hạch toán:

Nợ TK 156

Nợ TK 1331

Có TK 111, 112, 331

• Nếu số tiền chiết khấu lớn hơn số tiền trên hóa đơn cuối cùng thì kế toán viên cần thực hiện lập hóa đơn điều chỉnh giảm các hóa đơn trước đó và hạch toán theo sự điều chỉnh này. 

• Bên bán: kế toán hạch toán chiết khấu thương mại đã phát sinh trong kỳ bằng cách ghi nhận vào giảm trừ doanh thu. 

Nợ TK 521 (nếu áp dụng Thông tư 200)/ Nợ TK 511 (Nếu áp dụng Thông tư 133)

Nợ TK 3331

Có TK 131, 111, 112

• Bên mua: Vì hàng hóa mua về sẽ được sử dụng cho nhiều mục đích nên chiết khấu thương mại mà bên mua được hưởng sẽ được ghi nhận theo nhiều cách khác nhau:

Nếu định khoản chiết khấu thương mại nhận được đối với hàng hóa đang nằm trong kho => kế toán viên ghi nhận giảm trị giá hàng tồn kho:

Nợ TK 111, 112, 331

Có TK 156

Có TK 1331

Nếu chiết khấu thương mại nhận được đối với hàng hóa đã bán=>kế toán viên ghi nhận giảm giá vốn hàng bán:

Nợ TK 111, 112, 331

Có TK 632

Có TK 1331

Nếu chiết khấu thương mại nhận được đối với hàng hóa được sử dụng cho các hoạt động sản xuất kinh doanh, quản lý, xây dựng cơ bản=> kế toán viên ghi nhận giảm giá các loại phí tương ứng: 

Nợ TK 111, 112, 331

Có TK 154, 241, 641, 642…

Có TK 1331

Trường hợp nếu kết thúc chương trình khuyến mại mới lập hóa đơn thì thực hiện hạch toán giống tình huống số tiền chiết khấu lớn hơn số tiền trên hóa đơn cuối cùng của trường hợp 2. 

Đối với các doanh nghiệp áp dụng chế độ kế toán theo thông tư 200 thì cuối kỳ sẽ thực hiện kết chuyển giảm giá bán hàng vào tài khoản doanh thu:

Nợ TK 521:

Có TK 511:

b. Chiết khấu thanh toán:

• Nếu bạn là người bán:

Nợ TK 635

Có TK 131 Nếu giảm trừ công nợ 

Có TK 111, 112

• Nếu bạn là người mua:

Nợ TK 331: Nếu giảm trừ công nợ

Nợ TK 111, 112

Có TK 515

4. Phân biệt chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán:

4.1. Giống nhau: 

Nội dung đều là khoản lợi của người mua được hưởng do giảm giá trị phải thanh toán tiền hàng. 

4.2. Khác nhau:

Khi xét về bản chất thì chiết khấu thương mại và chiết khấu thanh toán khác nhau hoàn toàn. 

Nghiệp vụ này thường xuyên diễn ra tại doanh nghiệp nên kế toán doanh nghiệp cần nắm chắc để thực hiện ghi chép thông tin kế toán. Hiện nay, các phần mềm kế toán, tiêu biểu như phần mềm kế toán FTS Accounting có nhiều tính năng hỗ trợ cho kế toán trong quá trình ghi chép chiết khấu. Phần mềm kế toán FTS Accounting có tính năng hỗ trợ doanh nghiệp theo dõi: 

• Theo dõi hạch toán mua hàng có chiết khấu. 
• Theo dõi hạch toán bán hàng có chiết khấu. 
• Quản lý giá bán, các chương trình khuyến mãi, chiết khấu từng loại hàng hóa.

Các tính năng đều được hướng dẫn cụ thể chi tiết, kế toán có thể tham khảo trước khi ghi nhận thực tế tại doanh nghiệp mình. Ngoài ra, phần mềm kế toán FTS Accounting kế toán còn nhiều tính năng đặc thù, ưu việt, hỗ trợ kế toán trong quá trình tác nghiệp. Tham khảo để FTS tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất nhé.

[wpforms id=”2158″]