Báo cáo tài chính hợp nhất là gì? Đây là tài liệu quan trọng được lập trên cơ sở hợp nhất báo cáo tài chính của công ty mẹ và các công ty con. Hãy cùng FTS tìm hiểu báo cáo tài chính hợp nhất là gì, gồm những gì và cách lập theo quy định hiện hành.
Lưu ý về văn bản: Từ năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2026, chế độ kế toán doanh nghiệp thực hiện theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, thay Thông tư 200/2014/TT-BTC (khoản 1 Điều 31 Thông tư 99/2025/TT-BTC). Riêng báo cáo tài chính hợp nhất, khoản 3 Điều 16 Thông tư 99/2025/TT-BTC dẫn chiếu “pháp luật về báo cáo tài chính hợp nhất”.
Thông tư 202/2014/TT-BTC hướng dẫn lập BCTC hợp nhất không có trong danh sách văn bản bị Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế. Các nội dung dẫn theo Thông tư 202/2014/TT-BTC dưới đây cần được đối chiếu trước khi áp dụng.
1. Báo cáo tài chính hợp nhất là gì?
Báo cáo tài chính hợp nhất (Consolidated financial statements) là báo cáo được lập trên cơ sở hợp nhất báo cáo của công ty mẹ và các công ty con. Báo cáo cung cấp thông tin kinh tế, tài chính để đánh giá tình hình kinh doanh của cả tập đoàn trong kỳ kế toán, như một thực thể duy nhất.
Đây cũng là căn cứ quan trọng để ra quyết định quản lý, điều hành và lập kế hoạch đầu tư. Nhà đầu tư, ngân hàng và cơ quan quản lý dùng báo cáo này để nhìn toàn cảnh tập đoàn, thay vì từng pháp nhân riêng lẻ.
Theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 25 (Báo cáo tài chính hợp nhất), các thuật ngữ được hiểu như sau:
- Công ty mẹ: là công ty có một hoặc nhiều công ty con.
- Công ty con: là doanh nghiệp chịu sự kiểm soát của một doanh nghiệp khác (công ty mẹ).
- Tập đoàn: gồm công ty mẹ và các công ty con.
Lưu ý: doanh nghiệp nhỏ và vừa áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC không áp dụng Chuẩn mực số 25 (Điều 4 Thông tư 133/2016/TT-BTC).

2. Báo cáo tài chính hợp nhất gồm những gì?
Theo Điều 4 và Điều 6 Thông tư 202/2014/TT-BTC:
- Báo cáo tài chính hợp nhất gồm báo cáo năm và báo cáo giữa niên độ (báo cáo quý, gồm cả quý IV, và báo cáo bán niên).
- Báo cáo tài chính hợp nhất năm và giữa niên độ gồm:
+ Bảng cân đối kế toán hợp nhất
+ Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh hợp nhất
+ Báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất
+ Bản thuyết minh báo cáo tài chính hợp nhất
Với BCTC riêng, Thông tư 99/2025/TT-BTC đã đổi tên mẫu B 01 – DN từ “Bảng cân đối kế toán” thành “Báo cáo tình hình tài chính” (Điều 17). Tên gọi tương ứng trên BCTC hợp nhất cần theo văn bản hướng dẫn BCTC hợp nhất đang có hiệu lực.
3. Quy định về báo cáo tài chính hợp nhất
3.1. Đối tượng lập báo cáo tài chính hợp nhất
Theo Chuẩn mực kế toán số 25, đối tượng phải lập báo cáo tài chính hợp nhất gồm:
- Công ty mẹ nắm giữ trên 50% quyền biểu quyết ở công ty con, sở hữu trực tiếp hoặc gián tiếp qua một công ty khác.
- Tổng công ty nhà nước thành lập và hoạt động theo mô hình có công ty con, theo quy định của pháp luật.
Doanh nghiệp có chi nhánh, đơn vị trực thuộc (không phải công ty con) thì khác. BCTC của doanh nghiệp tổng hợp thông tin của trụ sở chính và đơn vị trực thuộc, loại trừ giao dịch nội bộ (khoản 2 Điều 16 Thông tư 99/2025/TT-BTC). Đây không phải BCTC hợp nhất.
3.2. Khi nào phải nộp báo cáo tài chính hợp nhất
Theo Thông tư 202/2014/TT-BTC:
- Báo cáo tài chính hợp nhất năm nộp cho chủ sở hữu và cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền chậm nhất 90 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm, công khai trong 120 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm.
- Báo cáo tài chính hợp nhất giữa niên độ nộp chậm nhất 45 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán.
Với BCTC năm nói chung, khoản 3 Điều 29 Luật Kế toán và Điều 25 Thông tư 99/2025/TT-BTC quy định nộp trong 90 ngày kể từ ngày kết thúc kỳ kế toán năm. BCTC phải kiểm toán thì phải kiểm toán trước khi nộp và trước khi công khai (Điều 33 Luật Kế toán).
Với tập đoàn nhiều pháp nhân, FTS Business Solution/ERP gom số liệu công ty mẹ – con – chi nhánh trên một hệ thống và hỗ trợ lập BCTC hợp nhất. Phạm vi được chốt sau khảo sát. Gói Standard/Pro phục vụ 01 đơn vị kế toán.
4. Mẫu báo cáo tài chính hợp nhất
Theo Thông tư 202/2014/TT-BTC, hệ thống BCTC hợp nhất gồm các biểu mẫu sau:
- Bảng cân đối kế toán hợp nhất: Mẫu số B 01 – DN/HN
- Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh hợp nhất: Mẫu số B 02 – DN/HN
- Báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất năm: Mẫu số B 03 – DN/HN
- Bản thuyết minh BCTC hợp nhất năm: Mẫu số B 09 – DN/HN
Khi lập BCTC riêng của công ty mẹ và các công ty con cho năm tài chính từ 2026, doanh nghiệp dùng mẫu tại Phụ lục IV Thông tư 99/2025/TT-BTC. Doanh nghiệp được bổ sung chỉ tiêu, nhưng không được đánh lại “Mã số” chỉ tiêu (khoản 4 Điều 17).
5. Cách lập báo cáo tài chính hợp nhất
5.1. Nguyên tắc lập BCTC hợp nhất
Lập BCTC hợp nhất không đơn giản là cộng các con số. Kế toán phải loại trừ các giao dịch trùng lặp để trình bày cả nhóm công ty như một thực thể riêng biệt.
Điều 10 Thông tư 202/2014/TT-BTC nêu các nguyên tắc lập BCTC hợp nhất sau:
- Công ty mẹ phải hợp nhất BCTC riêng của mình và của tất cả công ty con trong nước, ngoài nước do công ty mẹ kiểm soát trực tiếp hoặc gián tiếp.
- BCTC hợp nhất được lập và trình bày theo nguyên tắc kế toán như BCTC của doanh nghiệp độc lập, theo Chuẩn mực kế toán “Trình bày báo cáo tài chính” và các chuẩn mực liên quan.
- BCTC hợp nhất áp dụng chính sách kế toán thống nhất cho các giao dịch và sự kiện cùng loại trong hoàn cảnh tương tự trong toàn tập đoàn.
- BCTC riêng của công ty mẹ và BCTC của công ty con dùng để hợp nhất phải lập cho cùng một kỳ kế toán.
- Kết quả kinh doanh của công ty con được đưa vào BCTC hợp nhất từ ngày công ty mẹ nắm quyền kiểm soát đến ngày công ty mẹ thực sự chấm dứt quyền kiểm soát.
- Phần sở hữu của công ty mẹ và cổ đông không kiểm soát trong tài sản thuần có thể xác định được của công ty con tại ngày mua được trình bày theo giá trị hợp lý.
- Nếu giá trị hợp lý và giá trị ghi sổ của tài sản thuần công ty con tại ngày mua có chênh lệch, công ty mẹ phải ghi nhận thuế thu nhập doanh nghiệp hoãn lại phát sinh từ giao dịch hợp nhất kinh doanh.
- Lợi thế thương mại hoặc lãi từ giao dịch mua rẻ là chênh lệch giữa giá phí khoản đầu tư và giá trị hợp lý tài sản thuần có thể xác định được của công ty con tại ngày mua, phần do công ty mẹ nắm giữ.
- Sau khi đã kiểm soát, nếu công ty mẹ đầu tư thêm để tăng tỷ lệ lợi ích, chênh lệch giữa giá phí đầu tư thêm và giá trị ghi sổ tài sản thuần mua thêm được ghi trực tiếp vào lợi nhuận sau thuế chưa phân phối. Đây là giao dịch vốn chủ sở hữu, không ghi nhận như lợi thế thương mại hay lãi mua rẻ.
- Các chỉ tiêu của Bảng cân đối kế toán hợp nhất và Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh hợp nhất được lập bằng cách cộng từng chỉ tiêu tương ứng của công ty mẹ và các công ty con, sau đó điều chỉnh theo quy định.
- Chênh lệch giữa số thu từ thoái vốn tại công ty con và giá trị tài sản thuần bị thoái vốn, cộng phần lợi thế thương mại chưa phân bổ hết, được ghi nhận ngay trong kỳ phát sinh.
- Sau các bút toán điều chỉnh, phần chênh lệch do điều chỉnh các chỉ tiêu thuộc báo cáo kết quả kinh doanh được kết chuyển vào lợi nhuận sau thuế chưa phân phối.
- Báo cáo lưu chuyển tiền tệ hợp nhất được lập căn cứ vào Bảng cân đối kế toán hợp nhất, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh hợp nhất và báo cáo lưu chuyển tiền tệ của công ty mẹ, các công ty con.
- Công ty con lập BCTC bằng đồng tiền khác đồng tiền báo cáo của công ty mẹ thì phải được chuyển đổi sang đồng tiền báo cáo của công ty mẹ trước khi hợp nhất. BCTC nộp và công bố tại Việt Nam phải trình bày bằng Đồng Việt Nam (Điều 6 Thông tư 99/2025/TT-BTC).
- Bản thuyết minh BCTC hợp nhất giải thích thêm thông tin tài chính và phi tài chính, căn cứ vào các báo cáo hợp nhất nêu trên và tài liệu liên quan trong quá trình hợp nhất.
5.2. Các bước lập BCTC hợp nhất
Để lập báo cáo tài chính hợp nhất, kế toán thực hiện theo trình tự sau:
- Bước 1: Thu thập BCTC riêng của công ty mẹ và các công ty con; điều chỉnh để thống nhất chính sách kế toán, cộng hợp các khoản mục tương ứng.
- Bước 2: Lập các bút toán hợp nhất:
+ Loại 1: Điều chỉnh chênh lệch giữa giá trị hợp lý và giá trị ghi sổ trong tài sản thuần của công ty con.
+ Loại 2: Loại trừ giá trị ghi sổ khoản đầu tư của công ty mẹ vào từng công ty con; ghi nhận lợi ích cổ đông không kiểm soát (NCI) và lợi thế thương mại tại thời điểm hợp nhất.
+ Loại 3: Phân bổ lợi thế thương mại (nếu có).
+ Loại 4: Loại trừ toàn bộ giao dịch nội bộ trong tập đoàn.
+ Loại 5: Xác định giá trị lợi ích cổ đông không kiểm soát tại thời điểm cuối kỳ.
- Bước 3: Lập bảng tổng hợp các chỉ tiêu hợp nhất và bảng tổng hợp bút toán điều chỉnh.
- Bước 4: Tổng hợp, trình bày báo cáo tài chính hợp nhất.
FTS Business Solution/ERP dành cho doanh nghiệp theo mô hình công ty mẹ – con – chi nhánh. Các đơn vị cùng hạch toán trên một hệ thống, nên công ty mẹ có sẵn số liệu chi tiết khi lập BCTC hợp nhất. Phạm vi hợp nhất được thiết kế theo khảo sát từng dự án.
Theo mô tả giải pháp, FTS ERP hỗ trợ hợp nhất BCTC của các đơn vị con trong cùng hệ thống FTS và của đơn vị ngoài hệ thống (không dùng phần mềm FTS).
Với các đơn vị trong hệ thống FTS:
- Tại đơn vị con: hạch toán và lập báo cáo tài chính của đơn vị mình.
- Tại đơn vị mẹ: tổng hợp chứng từ hạch toán của các đơn vị con. Báo cáo hợp nhất được lập từ dữ liệu chứng từ, không cộng ngang báo cáo.
– Bước 1: Loại trừ số dư và giao dịch nội bộ trên TK 136, 336 và các tài khoản doanh thu nội bộ.
– Bước 2: Tạo các bút toán điều chỉnh hợp nhất.
Với các đơn vị ngoài hệ thống:
Sau khi đơn vị con lập báo cáo và gửi lên, đơn vị mẹ nhập các chỉ tiêu báo cáo của đơn vị đó trên một màn hình riêng. Báo cáo tài chính hợp nhất cuối cùng được thực hiện bằng việc cộng ngang báo cáo tài chính hợp nhất của các đơn vị con trong hệ thống và báo cáo tài chính của đơn vị con ngoài hệ thống.
Liên hệ (024) 3748 0398 để được khảo sát và demo FTS Business Solution/ERP theo mô hình tập đoàn của doanh nghiệp bạn.





